АҚШ-ты enbek.kz-де тіркеу міндетті ме?

Азаматтық-құқықтық шарттарды (АҚШ) Enbek.kz ақпараттық жүйесінде тіркеу қажеттілігі соңғы кездері жұмыс берушілер, бухгалтерлер және HR мамандары арасында көптеген пікірталастар тудырды. Бұл әсіресе еңбек процестеріндегі цифрландырудың дамуы және еңбек шарттарын тіркеудің бірыңғай жүйесінің (ЕШЕБЖ) функционалдығының кеңеюін ескере отырып өзекті.
ҚР Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің Мемлекеттік еңбек инспекциясы комитеті бұл мәселе бойынша ресми мәлімдеме жасады.

ҚР Еңбек кодексінің 21-бабына сәйкес, еңбек қатынастары тек еңбек шарты негізінде туындайды. Өз кезегінде, жұмыс берушілер Еңбек шартының бірыңғай жүйесіне (ЕШБЖ) дәл еңбек шарттары туралы мәліметтерді енгізуге міндетті. Мұндай міндет ҚР Еңбек кодексінің 23-бабы 2-тармағының 27) тармақшасында тікелей көзделген.
Дегенмен, қолданыстағы заңнама жеке тұлғалармен жасалған азаматтық-құқықтық шарттар туралы ақпаратты ЕШЕБЖ-ге енгізуді талап етпейді.

ҚР Еңбек министрлігі ресми түрде мыналарды мәлімдеді:

• азаматтық-құқықтық шарттарды Enbek.kz жүйесінде тіркеу міндетті емес;
• Мұндай келісімдерді сақтамағаны үшін жауапкершілік жоқ;
• Азаматтық-құқықтық шарттарды функционалды тіркеу тек қосымша цифрлық қызмет ретінде жүзеге асырылады.

Басқаша айтқанда, жұмыс берушілер енді азаматтық-құқықтық шарттар туралы ақпаратты Enbek.kz жүйесіне енгізу-енгізбеу туралы өз бетінше шешім қабылдай алады.

Дегенмен, Министрлік мұндай шарттарды ерікті түрде тіркеу келесі мақсаттар үшін пайдалы болуы мүмкін екенін атап өтеді:

• Кадрлық есепті оңтайландыру;
• Ішкі құжаттаманы жүйелеу;
• Компанияның цифрлық құжаттарды өңдеуге біртіндеп көшуі;
• Мердігерлер мен қызмет көрсетушілер туралы ақпаратты орталықтандырылған сақтау.

Сондай-ақ, еңбек шарттары мен азаматтық-құқықтық шарттардың айырмашылығын түсіну маңызды. Басқаша айтқанда, соңғылары еңбек құқығымен емес, азаматтық құқықпен реттеледі. Сондықтан, бүгінгі таңда Enbek.kz порталында АҚШ шартын enbek.kz сайтында тіркеу тек ерікті болып табылады. Тек еңбек шарттарын тіркеу міндетті.